„Utwór osierocony” to pojęcie funkcjonujące w prawie polskim. Dotyczy dzieł, które są objęte ochroną prawnoautorską, jednak nie można uzyskać zgody na ich użycie ze względu na brak możliwości kontaktu z osobą posiadającą prawa autorskie. Czym dokładnie są utwory osierocone oraz czy można z nich korzystać tak jak z dzieł znajdujących się w domenie publicznej?

Korzystanie z utworu poza obszarem dozwolonego użytku znaczy wejście w obszar monopolu twórczego. W prawie autorskim są dwa główne sposoby wykonania tego w sposób legalny: zdobycie licencji uprawnionego (umowa licencyjna) czy nabycie od niego autorskich praw majątkowych (umowa o przekazanie praw).

Dozwolony użytek osobisty. To dzięki niemu możemy czerpać ze strzeżonego utworu bez potrzeby otrzymywania pozwolenia jego autora, bezpośrednio powielać książki do nauki przed testem, dzielić się ze znajomymi kupionym filmem czy stosować elementy innych utworów do tworzenia swej pracy. Dozwolony użytek osobisty – jak z niego korzystać? Oraz kiedy należałoby o nim pamiętać?